हवा विषारी झाल्याने दिल्लीत रस्ते बांधण्यावर बंदी
नवी दिल्ली, दि. १७ : दिल्ली-एनसीआरमध्ये हवा पुन्हा ‘गंभीर’ (Severe) श्रेणीत पोहोचली आहे. AQI 350 च्या वर गेल्यामुळे GRAP Stage-III अंतर्गत कठोर निर्बंध लागू करण्यात आले आहेत. यामध्ये रस्ते बांधकाम, ड्रेनेज लाईनसाठी ड्रिलिंग, तोडफोडीची कामे, राख-सिमेंटची लोडिंग-अनलोडिंग यावर तात्काळ बंदी घालण्यात दिल्ली-एनसीआरमध्ये हवेची गुणवत्ता पुन्हा गंभीर पातळीवर पोहोचली आहे. 16 जानेवारी 2026 रोजी नोंदवलेल्या आकडेवारीनुसार AQI 350 च्या वर गेला असून हवा ‘Severe’ श्रेणीत दाखल झाली आहे. यामुळे Commission for Air Quality Management (CAQM) ने Graded Response Action Plan (GRAP) च्या तिसऱ्या टप्प्याचे निर्बंध लागू केले आहेत. या टप्प्यात सर्व प्रकारच्या रस्ते बांधकाम, तोडफोडीची कामे, तसेच ड्रेनेज लाईनसाठी ड्रिलिंग यावर तात्काळ बंदी घालण्यात आली आहे. याशिवाय राख, सिमेंट, माती आणि इतर बांधकाम साहित्याची लोडिंग-अनलोडिंगही थांबवण्यात आली आहे.
वाहतुकीच्या बाबतीतही कठोर नियम लागू करण्यात आले आहेत. BS-III पेट्रोल आणि BS-IV डिझेल वाहनांना रस्त्यावर चालवण्यास बंदी घालण्यात आली आहे. यामुळे जुन्या वाहनांवर अवलंबून असलेल्या नागरिकांना मोठ्या अडचणींचा सामना करावा लागत आहे. कार्यालयांना 50% कर्मचाऱ्यांना घरून काम करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत, तर शाळांना हायब्रिड मोडमध्ये शिक्षण सुरू ठेवण्याचा सल्ला देण्यात आला आहे.
या निर्बंधांचा थेट परिणाम बांधकाम क्षेत्रातील हजारो मजुरांवर झाला आहे. अचानक काम थांबल्यामुळे त्यांचे रोजंदारीवर संकट आले आहे. दुसरीकडे, नागरिकांच्या आरोग्याबाबतही चिंता वाढली आहे. वृद्ध, लहान मुले आणि श्वसनाच्या आजारांनी ग्रस्त लोकांना घराबाहेर कमी जाण्याचा सल्ला दिला जात आहे. मास्क वापरणे, सार्वजनिक वाहतूक वापरणे आणि वाहन शेअरिंग करणे यावर भर देण्यात आला आहे.
CAQM ने स्पष्ट केले आहे की हे निर्बंध तात्पुरते आहेत आणि हवेची गुणवत्ता सुधारल्यास शिथिल केले जातील. मात्र सध्या दिल्लीतील हवा इतकी विषारी झाली आहे की नागरिकांना दैनंदिन जीवनात मोठ्या अडचणींचा सामना करावा लागत आहे. प्रदूषण कमी करण्यासाठी प्रशासनाने कठोर पावले उचलली असली तरी नागरिकांच्या सहकार्याशिवाय या संकटावर मात करणे कठीण ठरणार आहे. आली आहे
